Con đường cách mạng của người lính đi qua chiến tranh

Đó cũng là con đường của một người lính trọn đời gắn bó với Tổ quốc, với Đảng và đồng đội.

 Đại tá Phạm Quang Thọ – người lính trưởng thành từ chiến trường, gắn bó trọn đời với con đường cách mạng.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng với những người lính từng đi qua bom đạn, ký ức về một thời khói lửa vẫn còn nguyên vẹn. Những vết thương trên cơ thể có thể liền sẹo theo năm tháng, song ký ức về đồng đội ngã xuống và những trận đánh ác liệt thì không dễ phai mờ.

Trong dòng chảy ấy, cuộc đời và sự nghiệp quân ngũ của Đại tá Phạm Quang Thọ là một lát cắt tiêu biểu của thế hệ thanh niên Việt Nam đã dành trọn tuổi xuân cho sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Hình ảnh chiến tranh ác liệt trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Ảnh tư liệu.

Từ con đường làng ra chiến trường

Năm 1964 (Giáp Thìn), khi vừa bước sang tuổi đôi mươi, người thanh niên Phạm Quang Thọ tạm biệt gia đình, rời con đường làng quê lên đường nhập ngũ, tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước tại Trung đoàn 24A, chiến trường Tây Nguyên.

Ông Phạm Quang Thọ (thứ hai từ phải sang) thời trẻ sau khi nhập ngũ, chuẩn bị lên đường vào chiến trường.

Đó là giai đoạn khốc liệt nhất của cuộc chiến, khi quân và dân ta phải đối mặt với sự hủy diệt dữ dội của bom đạn, hóa chất và các cuộc càn quét quy mô lớn. Cuộc kháng chiến kéo dài 21 năm đã để lại những tổn thất vô cùng to lớn về con người, khi nhiều chiến sĩ ra đi lúc tuổi đời còn rất trẻ.

Trên con đường chiến đấu, ông Phạm Quang Thọ nhiều lần đối diện ranh giới giữa sự sống và cái chết. Trong một trận phục kích ác liệt của địch, cả tiểu đội trúng bom, toàn bộ đồng đội hy sinh, ông là người duy nhất sống sót. Sau trận đánh, ông bị thương, lạc đơn vị và mất liên lạc trong thời gian dài giữa chiến trường khốc liệt.

Từ thực tế đó, đơn vị và địa phương đã xác nhận ông hy sinh, gửi giấy báo tử về gia đình và làm thủ tục đề nghị công nhận liệt sĩ.

“Bị lọt vào ổ phục kích của địch, toàn tiểu đội trúng bom, đồng đội hy sinh hết, chỉ còn tôi là sống sót… Rồi bị lạc đơn vị, phải đến hai năm sau, khi trở về địa phương, tôi mới biết mình từng được báo tử”, ông Phạm Quang Thọ chia sẻ.

Sau khi xác minh ông còn sống, địa phương đã hủy giấy báo tử, thông báo cho đơn vị. Ông tiếp tục trở lại hàng ngũ, chiến đấu cho đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng.

Đại tá Phạm Quang Thọ cùng đồng đội trong những năm tháng chiến đấu tại chiến trường miền Nam.

Trưởng thành từ chiến trường

Sau ngày đất nước thống nhất, Đại tá Phạm Quang Thọ tiếp tục gắn bó với quân đội trên con đường xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời bình. Từ thực tiễn chiến đấu, rèn luyện qua nhiều cương vị công tác, ông từng bước trưởng thành trong quân ngũ, được tổ chức tin tưởng giao giữ các vị trí chỉ huy, lãnh đạo đơn vị.

Năm 1989, ông được Nhà nước phong quân hàm Đại tá, bổ nhiệm giữ chức Bí thư Đảng bộ Sư đoàn, Sư đoàn trưởng Sư đoàn 329, trực thuộc Quân khu 3.

Trên cương vị người chỉ huy, ông luôn đề cao kỷ luật, trách nhiệm, chú trọng giáo dục cán bộ, chiến sĩ sống và làm việc theo lý tưởng của Đảng, thấm nhuần tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh, xây dựng tình đồng chí, đồng đội bền chặt trong đơn vị.

Ghi nhận những đóng góp trong suốt quá trình chiến đấu và công tác, Đại tá Phạm Quang Thọ được Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tặng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhất. Sau này, tiếp tục ghi nhận những cống hiến bền bỉ của ông trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, năm 1996, Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam Lê Đức Anh đã ký quyết định trao tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất cho Đại tá Phạm Quang Thọ.

Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhất.

Huân chương Chiến công hạng Nhất do Chủ tịch nước Lê Đức Anh trao tặng.

Năm 1994, ông nghỉ hưu, trở về sinh sống tại quê hương Tiên Lãng (Hải Phòng), tiếp tục nêu gương người đảng viên, người cựu chiến binh gương mẫu tại địa phương.

Ký ức người lính

Dù đã rời quân ngũ, những “cung đường ký ức” nơi chiến trường Tây Nguyên vẫn theo ông suốt cuộc đời. Là Trung đội trưởng trinh sát trong Chiến dịch Nguyễn Huệ – nơi cả đơn vị anh dũng hy sinh, ông mang trong mình những di chứng chiến tranh do ảnh hưởng của khói bom, hóa chất.

“Khi trái gió trở trời, cơ thể lại đau nhức, những ký ức về đồng đội hy sinh cứ trở về trong giấc ngủ. Đó là phần ký ức không thể tách rời của một người lính từng đi qua chiến tranh”, ông Thọ hồi tưởng.

Đại tá Phạm Quang Thọ (giữa) cùng đồng đội ôn lại ký ức chiến trường.

Ở tuổi 82, với Huy hiệu 55 năm tuổi Đảng, Đại tá Phạm Quang Thọ được xem là nhân chứng sống của lịch sử, tiêu biểu cho lớp cán bộ, chiến sĩ kiên trung, bền bỉ đi trọn con đường cách mạng mà mình đã lựa chọn.

Huy hiệu 55 năm tuổi Đảng – dấu mốc của một đời người lính cách mạng kiên trung.

Con đường ấy được đánh đổi bằng tuổi trẻ và sự hy sinh của nhiều thế hệ người lính. Hòa bình, thống nhất hôm nay là thành quả của những năm tháng gian khổ ấy. Việc ghi nhớ và trân trọng lịch sử không chỉ là sự tri ân đối với những người đã ngã xuống, mà còn là trách nhiệm của mỗi thế hệ trong việc gìn giữ và tiếp nối những giá trị mà cha ông để lại.