Hải Phòng siết chặt giao thông, xây dựng để kiểm soát ô nhiễm không khí

Lớp sương mờ lẫn bụi mịn bao trùm các trục giao thông lớn, khu dân cư đông đúc, khiến việc hít thở trở nên khó chịu, nhất là với người cao tuổi, trẻ em và những người có bệnh lý về hô hấp, tim mạch.

Không khí mờ đục do bụi mịn xuất hiện trên một số trục đường đô thị Hải Phòng vào thời điểm sáng sớm và chiều tối. Ảnh: Đinh Huyền.

Thực tế này không còn là cảm nhận chủ quan. Theo các số liệu quan trắc, chỉ số chất lượng không khí (AQI) tại Hải Phòng trong thời gian gần đây đã nhiều thời điểm chạm ngưỡng “xấu” và “rất xấu”, với tần suất xuất hiện ngày ô nhiễm gia tăng rõ rệt trong tháng 11 và đầu tháng 12/2025. Diễn biến này tác động trực tiếp đến chất lượng sống của người dân, đặc biệt là các nhóm dễ bị tổn thương.

Giao thông, xây dựng – nguồn phát thải lớn cần “hãm phanh”

Hải Phòng là đô thị cảng, đầu mối giao thông quan trọng của khu vực phía Bắc. Cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh, mật độ phương tiện cơ giới ngày càng gia tăng, hàng loạt công trình hạ tầng, khu đô thị, khu công nghiệp được triển khai đồng loạt, kéo theo lượng lớn khí thải và bụi phát sinh.

Theo đánh giá của các cơ quan chuyên môn, khí thải từ phương tiện giao thông, bụi phát sinh từ công trường xây dựng, xe chở vật liệu rơi vãi, kết hợp với điều kiện thời tiết bất lợi như gió yếu, hanh khô, hiện tượng nghịch nhiệt… đã khiến bụi mịn PM2.5 tích tụ ở tầng thấp, lan trực tiếp vào khu dân cư, trường học và bệnh viện.

Lưu lượng phương tiện lớn và hoạt động xây dựng diễn ra trên diện rộng là những nguồn phát sinh bụi mịn trong đô thị.

Trước thực trạng đó, Chủ tịch UBND TP Hải Phòng đã ban hành Chỉ thị 18/CT-UBND, yêu cầu triển khai các biện pháp cấp bách nhằm kiểm soát ô nhiễm không khí, trong đó nhấn mạnh việc siết chặt quản lý hoạt động giao thông và xây dựng đô thị.

Siết từ công trường đến đường phố, bảo vệ không gian sống đô thị

Theo Chỉ thị 18, thành phố Hải Phòng yêu cầu rà soát, lập bản đồ các khu vực ô nhiễm bụi trọng điểm để tổ chức phân luồng giao thông, giảm ùn tắc – một trong những nguyên nhân làm gia tăng khí thải trong khu vực nội thành.

Đáng chú ý, khi chỉ số AQI ở mức “Rất xấu” trở lên, nhiều hoạt động phát sinh bụi lớn như phá dỡ, đào đắp quy mô lớn, vận chuyển vật liệu rời sẽ bị tạm dừng hoặc hạn chế, đặc biệt tại khu vực trường học, bệnh viện và khu dân cư tập trung.

Một số hoạt động thi công, vận chuyển vật liệu sẽ bị hạn chế khi chất lượng không khí ở mức “Rất xấu”. Ảnh minh họa.

Song song với đó, Công an TP Hải Phòng được giao chủ trì mở đợt cao điểm kiểm tra, xử lý xe chở vật liệu rơi vãi, phương tiện quá hạn kiểm định hoặc không đảm bảo tiêu chuẩn kỹ thuật. Chính quyền cơ sở tăng cường tuần tra, xử lý dứt điểm tình trạng đốt rác thải, đốt phụ phẩm nông nghiệp trái phép, đặc biệt vào ban đêm.

Để giảm bụi đường – nguồn ô nhiễm thứ cấp dai dẳng, thành phố yêu cầu tăng tần suất quét đường, hút bụi, rửa đường, phun sương dập bụi tại các trục giao thông chính và cửa ngõ đô thị.

Cô, trò trường TH Nguyễn Văn Tố (phường An Biên) chăm sóc cây xanh trong sân trường. Ảnh minh họa.

Không chỉ tập trung vào kiểm soát nguồn thải, các ngành y tế, giáo dục cũng được yêu cầu vào cuộc, ban hành khuyến cáo sức khỏe phù hợp với từng ngưỡng AQI; hướng dẫn các trường học hạn chế hoạt động ngoài trời, điều chỉnh thời gian học tập khi ô nhiễm không khí ở mức nghiêm trọng.